સરકાર ઇથેનોલમાં શેરડીના ઉપયોગ પર પ્રતિબંધ મૂકી શકે:ખાંડના ભાવ નિયંત્રિત કરવાની તૈયારી; હાલ 10% મોંઘી મળી રહી છે

દેશમાં ખાંડની કિંમતો રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. તેને નિયંત્રિત કરવા અને ઘરેલું પુરવઠો વધારવા માટે કેન્દ્ર સરકાર ઓક્ટોબર સિઝનથી ઇથેનોલ ઉત્પાદનમાં શેરડીના ઉપયોગને મર્યાદિત કરવા પર વિચાર કરી રહી છે. આ પગલાથી દેશમાં ખાંડનું ઉત્પાદન વધશે, જેનાથી ભારતને ખાંડની આયાત કરવાની જરૂર નહીં પડે. આ મામલે અંતિમ નિર્ણય આવતા મહિનાના અંત સુધીમાં લઈ શકાય છે. મહારાષ્ટ્ર-કર્ણાટકમાં ઓછા વરસાદથી ચિંતા વધી આ મામલા સાથે સંકળાયેલા બે સરકારી અને બે ઉદ્યોગ સૂત્રો અનુસાર, દેશના સૌથી મોટા શેરડી ઉત્પાદક રાજ્યો મહારાષ્ટ્ર અને કર્ણાટકમાં ઓછો વરસાદ થયો છે. આ કારણે આવતા વર્ષે ખાંડના ઉત્પાદનમાં ઘટાડો થવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. ઉત્પાદન ઘટવાની સ્થિતિમાં ઇથેનોલને બદલે ખાંડના પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવાથી ઘરેલું બજારને રાહત મળશે. આ સંબંધમાં સરકાર તરફથી અત્યાર સુધી કોઈ પ્રતિક્રિયા મળી નથી. 30 લાખ મેટ્રિક ટન ખાંડનો પુરવઠો વધશે આ વર્ષે ખાંડ મિલોએ કુલ ઉત્પાદનના લગભગ 10% એટલે કે લગભગ 30 લાખ મેટ્રિક ટન ખાંડ ઇથેનોલ ઉત્પાદન માટે વાળવી હતી. જો આગામી સિઝનમાં શેરડીના આ ડાયવર્ઝન પર રોક લગાવવામાં આવે તો, સ્થાનિક બજારમાં તેટલી જ માત્રામાં વધારાની ખાંડ ઉપલબ્ધ થઈ શકશે. આનાથી ઓછા વરસાદને કારણે ઉત્પાદનમાં થતી સંભવિત ખોટ ભરપાઈ થઈ જશે. માંગ વધવાથી ખાંડના ભાવમાં 10%નો વધારો શેરડીને બદલે મકાઈ અને ચોખામાંથી ઇથેનોલ બનશે સરકાર 20% ઇથેનોલ મિશ્રણના તેના લક્ષ્યને ચાલુ રાખવા માંગે છે. શેરડીમાંથી બનતા ઇથેનોલના જથ્થામાં ઘટાડાની ભરપાઈ કરવા માટે સરકાર ઇથેનોલ ઉત્પાદનમાં મકાઈ અને ચોખાના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપશે. દેશમાં હાલમાં મકાઈ-ચોખાનો પૂરતો સ્ટોક છે. સી-હેવી મોલાસીસના ઉપયોગની જ મંજૂરી મળશે આ મામલાની સીધી જાણકારી ધરાવતા સૂત્રોએ જણાવ્યું કે ખાંડ મિલોને શેરડીના રસ અને બી-હેવી મોલાસીસ (વધુ ખાંડવાળી આડપેદાશ) માંથી ઇથેનોલ બનાવવાથી મનાઈ કરવામાં આવશે. મિલોને મુખ્યત્વે સી-હેવી મોલાસીસમાંથી જ ઇથેનોલ બનાવવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે. આ એવી આડપેદાશ હોય છે જેમાંથી મોટાભાગની ખાંડ પહેલાથી જ કાઢી લેવામાં આવી હોય છે. આગામી સિઝનની શરૂઆત પહેલાં ફાળવણી નક્કી થશે નવેમ્બરથી શરૂ થતા માર્કેટિંગ વર્ષ માટે ખાંડ ઉદ્યોગ માટે ઇથેનોલની ફાળવણીને નવી સિઝન શરૂ થાય તે પહેલાં અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં આવશે. આ પછી સરકારી તેલ કંપનીઓ ઇથેનોલ ખરીદી માટે ટેન્ડર બહાર પાડશે. કેન્દ્ર સરકારે પહેલાથી જ ખાંડની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે અને ગયા મહિને વેપારીઓ માટે સ્ટોક રાખવાની મર્યાદા પણ લાગુ કરી દીધી હતી. ખાંડ મિલોની કમાણી પર મોટી અસર નહીં થાય ઉદ્યોગ અધિકારીઓનું કહેવું છે કે પ્રસ્તાવિત નવા પ્રતિબંધોથી ખાંડ ઉદ્યોગને કોઈ મોટું આર્થિક નુકસાન થવાની સંભાવના નથી. ઇથેનોલ બનાવવા કરતાં શેરડીમાંથી ખાંડ બનાવીને વેચવા પર મિલોને વધુ કમાણી થવાની અપેક્ષા છે. શું હોય છે બી-હેવી અને સી-હેવી મોલાસીસ?